Từ ngày 1/9, số định danh cá nhân hoặc số Căn cước công dân (CCCD) sẽ được sử dụng thay cho mã số bảo hiểm xã hội (BHXH) trên các phần mềm nghiệp vụ của ngành Bảo hiểm xã hội. Thay đổi này được kỳ vọng giúp đồng bộ dữ liệu, đơn giản hóa thủ tục và tạo thuận lợi hơn cho người dân khi thực hiện các giao dịch liên quan đến bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế.

Người dân không phải làm thủ tục đổi mã số BHXH

Theo quy định mới, người đang tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế cũng như người đang hưởng các chế độ bảo hiểm xã hội không phải thực hiện thủ tục chuyển đổi mã số bảo hiểm xã hội sang số định danh cá nhân hoặc số Căn cước công dân.

Điều này đồng nghĩa với việc quá trình chuyển đổi chủ yếu được thực hiện trên hệ thống dữ liệu của cơ quan bảo hiểm xã hội. Người dân không cần phải đến cơ quan bảo hiểm xã hội chỉ để xin cấp lại hoặc đổi mã số.

Tuy nhiên, việc không phải làm thủ tục chuyển đổi không có nghĩa người dân có thể hoàn toàn bỏ qua việc kiểm tra thông tin. Trong quá trình đồng bộ dữ liệu, nếu thông tin cá nhân bị sai lệch hoặc chưa được cập nhật đầy đủ, việc xác định chính xác quá trình tham gia bảo hiểm có thể gặp khó khăn.

Nên chủ động kiểm tra thông tin cá nhân

Do đó, người dân nên chủ động rà soát các thông tin đang được quản lý trong dữ liệu bảo hiểm xã hội, đặc biệt là họ tên, ngày tháng năm sinh, số Căn cước công dân hoặc số định danh cá nhân.

Bên cạnh đó, người tham gia cũng nên kiểm tra các thông tin liên quan đến quá trình đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế để kịp thời phát hiện những trường hợp dữ liệu chưa chính xác hoặc chưa được đồng bộ.

Nếu thông tin đã đầy đủ, chính xác và được đồng bộ với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, người dân không phải thực hiện thêm thủ tục nào.

Ngược lại, trường hợp phát hiện thông tin cá nhân chưa chính xác, chưa được cập nhật hoặc số Căn cước công dân chưa được đồng bộ với dữ liệu bảo hiểm xã hội, người dân cần liên hệ cơ quan bảo hiểm xã hội hoặc đơn vị đang tham gia bảo hiểm để được hướng dẫn điều chỉnh.

Việc rà soát này đặc biệt có ý nghĩa trong bối cảnh các thủ tục bảo hiểm ngày càng được thực hiện trên môi trường số. Khi dữ liệu cá nhân được chuẩn hóa và liên thông, người dân có thể hạn chế việc phải xuất trình nhiều loại giấy tờ hoặc khai báo lặp lại thông tin trong quá trình giải quyết thủ tục hành chính.

Quyền lợi BHXH không thay đổi

Một điểm người dân cần đặc biệt lưu ý là việc thay đổi mã số sử dụng trong hệ thống nghiệp vụ không đồng nghĩa với việc thay đổi quá trình tham gia hoặc quyền lợi bảo hiểm.

Theo đó, thời gian đã đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và các chế độ mà người dân đang được hưởng vẫn được bảo đảm. Việc sử dụng số định danh cá nhân hoặc số Căn cước công dân thay cho mã số bảo hiểm xã hội về bản chất là thay đổi phương thức quản lý, nhận diện thông tin trên hệ thống dữ liệu.

Vì vậy, người dân không nên lo lắng rằng việc chuyển sang sử dụng số Căn cước công dân sẽ khiến mất thời gian đóng bảo hiểm hoặc ảnh hưởng đến các quyền lợi đã được ghi nhận.

Ở góc độ rộng hơn, việc thống nhất sử dụng số định danh cá nhân cũng là bước tiếp theo trong quá trình xây dựng hệ thống dữ liệu dân cư và dữ liệu an sinh xã hội theo hướng đồng bộ. Khi một mã định danh được sử dụng thống nhất, việc xác thực thông tin của một người trong các hệ thống khác nhau có thể thuận tiện hơn, qua đó góp phần giảm giấy tờ và hạn chế tình trạng trùng lặp, sai lệch dữ liệu.

Cảnh giác với thủ đoạn lừa đảo

Cùng với những thuận lợi về thủ tục, việc chuyển đổi cũng có thể bị các đối tượng xấu lợi dụng để thực hiện hành vi lừa đảo.

Người dân cần cảnh giác với các cuộc gọi, tin nhắn hoặc đường link yêu cầu cung cấp thông tin với lý do "cập nhật số Căn cước công dân", "đồng bộ mã số bảo hiểm xã hội" hoặc "xác minh dữ liệu bảo hiểm".

Đặc biệt, không cung cấp mã OTP, mật khẩu, thông tin tài khoản ngân hàng hoặc chuyển tiền theo yêu cầu của những người tự xưng là cán bộ bảo hiểm xã hội nhưng không xác minh được danh tính.

Trong trường hợp nhận được yêu cầu cập nhật thông tin, người dân nên chủ động liên hệ trực tiếp với cơ quan bảo hiểm xã hội hoặc đơn vị đang tham gia bảo hiểm để kiểm tra. Việc thận trọng trong khâu xác thực sẽ giúp tránh nguy cơ thông tin cá nhân bị đánh cắp hoặc tài khoản tài chính bị chiếm đoạt.

Từ ngày 1/9, số định danh cá nhân hoặc số Căn cước công dân sẽ được sử dụng thay mã số bảo hiểm xã hội trên hệ thống nghiệp vụ của ngành Bảo hiểm xã hội. Về nguyên tắc, người dân không phải thực hiện thủ tục chuyển đổi riêng, nhưng nên chủ động kiểm tra và bảo đảm dữ liệu cá nhân được cập nhật chính xác.

Đây không chỉ là một thay đổi về cách thức nhận diện thông tin mà còn phản ánh xu hướng chuyển từ quản lý hồ sơ dựa nhiều vào giấy tờ sang quản lý dựa trên dữ liệu số. Khi dữ liệu được chuẩn hóa, liên thông và xác thực thống nhất, lợi ích cuối cùng hướng tới là giảm thủ tục, giảm thời gian giao dịch và giúp người dân tiếp cận các chính sách bảo hiểm, an sinh xã hội thuận tiện hơn.