Thời gian qua, Công an tỉnh Quảng Ngãi đã triển khai hiệu quả Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống ma túy đến năm 2030, huy động sự chung sức của cả hệ thống chính trị, doanh nghiệp và nhân dân nhằm xây dựng cộng đồng sạch ma túy. Tiếp nối định hướng đó, UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch số 145/KH-UBND nhằm đẩy mạnh công tác tuyên truyền, kiểm soát ma túy, quyết tâm phấn đấu đưa Quảng Ngãi đạt tiêu chí 'Tỉnh không ma túy' vào năm 2030, qua đó tạo nền tảng vững chắc phục vụ phát triển kinh tế - xã hội địa phương."

Song song với đấu tranh, xử lý, Quảng Ngãi đang triển khai xây dựng các địa bàn “không ma túy” như một giải pháp lâu dài nhằm phòng ngừa từ gốc.  Nỗ lực xây dựng “Tỉnh không ma túy”, Quảng Ngãi đang nỗ lực triển khai những mô hình hay, cách làm hiệu quả, sáng tạo, các sáng kiến trong công tác phòng, chống và kiểm soát ma túy; nhất là mô hình “Dòng tộc, dòng họ không ma túy”, “Tổ, xóm, khu dân cư nói không với ma túy”; công tác quản lý người nghiện, người sử dụng trái phép chất ma túy và quản lý sau cai nghiện ma túy. Tuyên truyền những cá nhân tiêu biểu sau cai nghiện tái hòa nhập cộng đồng, vươn lên phát triển kinh tế, ổn định cuộc sống. 

Điển hình như tại xã Vạn Tường, mô hình “Cư trú số - Sạch ma túy” đã được triển khai tại thôn Phước Hòa cho thấy hiệu quả trong việc kết hợp dữ liệu cư trú với công tác quản lý địa bàn, rà soát dân cư và phòng ngừa vi phạm liên quan đến ma túy. Mô hình “Cư trú số - Sạch ma túy” được triển khai dựa trên nền tảng ứng dụng dữ liệu dân cư, định danh điện tử gắn liền với nhiệm vụ phòng, chống tội phạm ma túy tại cơ sở. Thôn Phước Hòa hiện có 24 cơ sở với 136 phòng cho thuê, 216 người cư trú; 100% người đến lưu trú được hướng dẫn khai báo cư trú điện tử thông qua ứng dụng VNeID hoặc Cổng Dịch vụ công.

Cách làm này giúp gắn nhiệm vụ quản lý hành chính với yêu cầu phòng, chống tội phạm và tệ nạn ma túy ngay từ cơ sở. Với phương châm “Cư trú số là nền tảng, sạch ma túy là mục tiêu”, mô hình vận hành theo nguyên tắc “6 rõ”: Rõ người - Rõ việc - Rõ thời gian - Rõ trách nhiệm - Rõ sản phẩm - Rõ thẩm quyền. Trọng tâm là đẩy mạnh khai báo lưu trú điện tử (VNeID, ASM, Cổng Dịch vụ công), kết hợp hiệu quả hệ thống truyền thanh thông minh và camera giám sát. Các chủ cơ sở lưu trú được kết nối trực tiếp với Công an xã qua đường dây nóng, Zalo OA và Fanpage để kịp thời trao đổi thông tin, tố giác tội phạm. Trên cơ sở kết quả thực tế, Công an xã Vạn Tường tham mưu tiếp tục mở rộng mô hình sang 7 thôn còn lại. Với tinh thần “Mỗi người dân là một chiến sĩ - Mỗi gia đình là một pháo đài - Mỗi thôn là một tuyến đầu không ma túy”, góp phần giữ vững ổn định an ninh trật tự, tạo môi trường thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương.

Trong thời gian qua, Công an xã Ngọc Linh cũng đã tổ chức Chương trình tuyên truyền, phổ biến pháp luật về phòng, chống ma túy. Trong đó, lực lượng Công an nhấn mạnh những tác hại nghiêm trọng của ma túy đối với sức khỏe con người, hạnh phúc gia đình và sự phát triển của cộng đồng; các dấu hiệu nhận biết người sử dụng trái phép chất ma túy; phương thức, thủ đoạn hoạt động của tội phạm ma túy hiện nay, đặc biệt là phương thức lợi dụng mạng xã hội để dụ dỗ, lôi kéo thanh, thiếu niên sử dụng các loại ma túy tổng hợp, thuốc lá điện tử chứa chất ma túy và các chất hướng thần mới; quyết tâm giữ vững xã Ngọc Linh “không ma túy”, hướng tới mục tiêu tỉnh Quảng Ngãi “không ma túy”.

Cùng với đó, công tác phòng chống ma túy trong học đường cũng được lực lượng chức năng tỉnh Quảng Ngãi triển khai mạnh mẽ. Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy (Công an tỉnh Quảng Ngãi) đã phối hợp với ngành giáo dục tổ chức tuyên truyền, giáo dục pháp luật về phòng, chống ma túy cho các cán bộ, giáo viên và học sinh. Tại buổi tuyên truyền, lực lượng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy đã cung cấp thông tin, hình ảnh trực quan về các loại ma túy mới xuất hiện nay. Đáng chú ý là các loại ma túy tổng hợp “núp bóng” tinh vi dưới dạng thực phẩm, nước uống (nước vui, trà sữa, bánh lười), ma túy etomidate ngụy trang dưới vỏ bọc thuốc lá điện tử và các sản phẩm “Pod Chill” hoặc thảo mộc trá hình. Đây là những mặt hàng dễ tiếp cận và đánh trúng vào tâm lý tò mò của giới trẻ.

Bên cạnh đó, báo cáo viên cũng vạch trần các phương thức, thủ đoạn dụ dỗ của tội phạm ma túy. Hiện nay, các đối tượng thường lợi dụng không gian mạng, sử dụng tài khoản ảo trên các nền tảng mạng xã hội để tiếp cận, lôi kéo, thậm chí là lừa gạt học sinh tham gia vào việc vận chuyển, mua bán hoặc sử dụng trái phép chất ma túy. Không chỉ dừng lại ở việc cung cấp kiến thức lý thuyết, buổi tuyên truyền đã tập trung hướng dẫn cho các học viên những kỹ năng phòng ngừa thực tế. Thành công từ những buổi tuyên truyền tại cơ sở giáo dục giúp công tác bảo vệ thế hệ trẻ trước hiểm họa ma túy học đường đạt nhiều hiệu quả. Mỗi nhà trường cần chủ động đổi mới nội dung giảng dạy pháp luật; mỗi gia đình cần sát sao, là chỗ dựa tinh thần vững chắc cho con em; và mỗi người dân hãy là một “mắt xích” an ninh vững chãi trong việc phát hiện, bài trừ tệ nạn. Sự phối hợp chặt chẽ giữa “Nhà trường - Gia đình - Xã hội” và các cơ quan chức năng chính là chìa khóa cốt lõi để xây dựng một cộng đồng an toàn, lành mạnh, quyết tâm quét sạch ma túy ra khỏi đời sống xã hội.

Theo kế hoạch của UBND tỉnh Quảng Ngãi, mục tiêu đặt ra là xây dựng xã, phường, trường học, cơ quan không ma túy; không để tồn tại tụ điểm sử dụng, mua bán trái phép chất ma túy và giảm tối đa số người nghiện trên địa bàn. Đây được xem không chỉ là mục tiêu về ANTT mà còn là thước đo hiệu quả của cả hệ thống chính trị trong công tác phòng, chống ma túy. Chính quyền tỉnh Quảng Ngãi cũng yêu cầu Đổi mới nội dung, hình thức tuyên tuyền theo hướng ngắn gọn, dễ hiểu, chính xác và phản ánh đúng, đủ tình hình công tác phòng, chống ma túy của địa phương; phù hợp với từng nhóm tuổi, địa bàn, đối tượng, đặc biệt là địa bàn trọng điểm, phức tạp về ma túy và khu vực biên giới. Tăng cường ứng dụng khoa học, công nghệ, mạng xã hội vào công tác tuyên truyền; kết hợp hài hòa giữa tuyên truyền đấu tranh, răn đe với tuyên truyền mang tính nhân văn, phòng ngừa xã hội. 

Bên cạnh đó, cũng kiểm tra, đánh giá, rút kinh nghiệm và kịp thời biểu dương, nhân rộng các mô hình hay, sáng kiến, cách làm hiệu quả, những cá nhân, gương tiêu biểu trong công tác tuyên truyền phòng, chống ma túy. Nhân rộng những mô hình hay, cách làm hiệu quả, sáng tạo, các sáng kiến trong công tác phòng, chống và kiểm soát ma túy; nhất là mô hình “Dòng tộc, dòng họ không ma túy”, “Tổ, xóm, khu dân cư nói không với ma túy”; công tác quản lý người nghiện, người sử dụng trái phép chất ma túy và quản lý sau cai nghiện ma túy. Tuyên truyền những cá nhân tiêu biểu sau cai nghiện tái hòa nhập cộng đồng, vươn lên phát triển kinh tế, ổn định cuộc sống. 

Để xây dựng tỉnh trở thành “Tỉnh không ma túy”, các cấp các ngành tỉnh Quảng Ngãi cũng nỗ lực tuyên truyền trực tiếp thông qua hội nghị, tọa đàm, sân khấu hóa, mít tinh; các cuộc thi, hội thi, giải đấu thể dục, thể thao, giải chạy bộ; báo cáo viên, tuyên truyền viên cơ sở…Tuyên truyền trên môi trường số qua website, các nền tảng mạng xã hội, video ngắn, infographic... Tuyên truyền thông qua các cơ quan báo chí, phương tiện thông tin đại chúng. Đồng thời tổ chức các lớp tập huấn, bồi dưỡng, các buổi họp tổ dân phố, các hội nghị tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật; phát hành tài liệu tuyên truyền. Tuyên truyền thông qua mô hình điểm: Trường học không ma túy; tổ dân phố, khu dân cư, xóm, dòng họ, dòng tộc không ma túy; mô hình tái hòa nhập cộng đồng...Tuyên truyền thông qua người có uy tín: Già làng, trưởng bản, chức sắc tôn giáo, KOLs (người dẫn dắt dư luận chính), người có ảnh hưởng tích cực. Đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ trong công tác tuyên truyền: khảo sát trực tuyến; mã QR cung cấp tài liệu tuyên truyền...

Cuộc chiến chống ma túy không thể chỉ trông chờ vào lực lượng Công an mà cần sự tham gia của toàn xã hội. Mỗi người dân phải trở thành “tai mắt”, mạnh dạn tố giác các hành vi liên quan đến ma túy để góp phần giữ bình yên địa bàn.