Chị Thùy Anh hỏi: Tôi là giáo viên THCS hạng III theo mã số cũ, đã có 9 năm giữ hạng và hiện muốn đăng ký xét thăng hạng lên giáo viên THCS hạng II. Tôi chưa được bổ nhiệm sang mã số giáo viên THCS hạng III mới. Vậy thời gian giữ hạng cũ của tôi có được tính khi xét thăng hạng và tôi có đủ điều kiện đăng ký dự xét hạng II hay không? 

Thời gian giữ hạng cũ có thể được tính

Theo Điều 13 Thông tư số 13/2024 của Bộ Giáo dục và Đào tạo, thời gian giáo viên giữ chức danh nghề nghiệp Giáo viên THCS hạng III, mã số V.07.04.12 được tính vào thời gian giữ chức danh nghề nghiệp Giáo viên THCS hạng III, mã số V.07.04.32.

Quy định này có ý nghĩa đáng chú ý trong việc xác định điều kiện về thời gian giữ hạng khi giáo viên đăng ký dự xét thăng hạng lên chức danh nghề nghiệp giáo viên THCS hạng II, mã số V.07.04.31.

Theo cách hiểu trên, giáo viên không nhất thiết phải có đủ 9 năm giữ chức danh nghề nghiệp hạng III theo mã số mới V.07.04.32. Thời gian giữ chức danh nghề nghiệp hạng III theo mã số cũ, nếu thuộc trường hợp được quy định, có thể được cộng để xác định tổng thời gian giữ hạng.

Điều này giúp tránh tình trạng giáo viên đã có quá trình công tác, giữ chức danh nghề nghiệp tương ứng trong nhiều năm nhưng do thay đổi mã số chức danh nghề nghiệp lại phải tính lại thời gian từ đầu. Về bản chất, đây là cách bảo đảm tính liên tục trong quá trình nghề nghiệp của nhà giáo.

Điều kiện quan trọng trước khi xét thăng hạng

Tuy nhiên, việc được tính thời gian giữ hạng không đồng nghĩa với việc giáo viên đương nhiên đủ điều kiện đăng ký xét thăng hạng.

Khoản 1 Điều 7 Thông tư số 13/2024 quy định một trong những tiêu chuẩn, điều kiện để đăng ký dự xét thăng hạng từ giáo viên THCS hạng III lên hạng II là đã được bổ nhiệm chức danh nghề nghiệp giáo viên THCS hạng III.

Như vậy, trước khi đăng ký dự xét thăng hạng lên hạng II, giáo viên phải được cơ quan có thẩm quyền tại địa phương bổ nhiệm vào chức danh nghề nghiệp giáo viên THCS hạng III.

Đây là điểm giáo viên cần đặc biệt lưu ý. Thời gian công tác thực tế và thời gian được bổ nhiệm vào chức danh nghề nghiệp là hai yếu tố có liên quan nhưng không hoàn toàn đồng nhất. Việc một giáo viên đã có nhiều năm giảng dạy không tự động đồng nghĩa với việc mọi khoảng thời gian đó đều đáp ứng điều kiện về chức danh nghề nghiệp để xét thăng hạng.

Không nên chỉ nhìn vào con số 9 năm

Từ quy định trên có thể thấy, khi xem xét điều kiện về thời gian giữ hạng, giáo viên không nên chỉ đặt câu hỏi “đã đủ 9 năm hay chưa”, mà cần xác định chính xác quá trình được bổ nhiệm, giữ chức danh nghề nghiệp và việc quy đổi, tính thời gian theo quy định hiện hành.

Cách tiếp cận này cũng phản ánh một vấn đề rộng hơn trong chính sách đối với đội ngũ nhà giáo. Khi hệ thống chức danh nghề nghiệp được điều chỉnh, thay đổi mã số hoặc tiêu chuẩn, điều quan trọng là phải bảo đảm quyền lợi nghề nghiệp của những giáo viên đã có quá trình công tác trước đó.

Nếu không có cơ chế chuyển tiếp phù hợp, một thay đổi về mã số hành chính có thể vô tình tạo ra bất lợi cho những người đã có nhiều năm cống hiến. Trong khi đó, mục tiêu của xét thăng hạng phải là đánh giá năng lực, trình độ, kinh nghiệm và mức độ đáp ứng yêu cầu của vị trí nghề nghiệp cao hơn, chứ không nên biến sự thay đổi về mã số thành một “điểm xuất phát” mới cho giáo viên.

Xét thăng hạng cần gắn với năng lực thực chất

Ở góc độ quản lý, việc quy định rõ thời gian được tính khi xét thăng hạng là cần thiết, nhưng đây chỉ là một phần của chính sách phát triển đội ngũ nhà giáo.

Thăng hạng chức danh nghề nghiệp về bản chất không chỉ là sự thay đổi về tên gọi hay mã số. Nếu được thực hiện đúng mục tiêu, đây phải là cơ chế ghi nhận quá trình nâng cao trình độ chuyên môn, năng lực nghề nghiệp và chất lượng thực hiện nhiệm vụ của giáo viên.

Vì vậy, cùng với việc tháo gỡ những vướng mắc về thời gian giữ hạng, quy trình xét thăng hạng cũng cần bảo đảm tính thực chất, minh bạch và thống nhất. Giáo viên có năng lực, đáp ứng tiêu chuẩn và có quá trình cống hiến phù hợp cần có cơ hội phát triển nghề nghiệp tương xứng.

Ngược lại, việc xét thăng hạng cũng không nên chỉ trở thành cuộc chạy đua hoàn thiện hồ sơ. Nếu các tiêu chí bị hành chính hóa quá mức, giáo viên có thể dành nhiều thời gian để đáp ứng giấy tờ nhưng chưa chắc tạo ra sự thay đổi tương ứng về chất lượng chuyên môn.

Do đó, mục tiêu cuối cùng của chính sách thăng hạng không nên chỉ là xác định ai đủ điều kiện lên hạng II, mà còn phải tạo động lực để giáo viên nâng cao năng lực và gắn bó lâu dài với nghề. Khi tiêu chuẩn, điều kiện và cơ chế đánh giá được thiết kế hợp lý, thăng hạng sẽ trở thành một nấc thang nghề nghiệp thực chất, thay vì đơn thuần là thủ tục hành chính.