Vấn đề sức khoẻ dinh dưỡng của trẻ em, học sinh các lứa tuổi từ nhà trẻ mầm non cho đến phổ thông trung học vẫn luôn được chính các bậc cha mẹ cũng như cơ quan nhà nước, chính quyền đặc biệt quan tâm. Câu chuyện về suất ăn bán trú, nội trú ở trường học vì vậy cũng luôn là chủ đề thu hút sự theo dõi của dư luận. Chính phủ của đã không ít lần ban hành văn bản chỉ đạo điều hành xuống bộ ban ngành bảo đảm vấn đề an toàn thực phẩm, sức khoẻ đối với với trẻ em, học sinh.

Nhiều yếu tố xung quanh suất ăn của học sinh được mổ xẻ như: giá cả đắt rẻ; chất lượng thực phẩm; suất ăn nhiều hay ít; có bảo đảm dinh dưỡng cho sự phát triển hay không; thực phẩm sạch hay bẩn, tươi ngon hay cũ, thiu thối,...

Chính phủ cũng đánh giá thời gian qua, các địa phương và cơ sở giáo dục đã có nhiều nỗ lực trong tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú cho trẻ em, học sinh bảo đảm an toàn thực phẩm và dinh dưỡng hợp lý cho các em.

Tuy nhiên, tại một số nơi, việc lựa chọn đơn vị cung cấp thực phẩm, suất ăn, dịch vụ nấu ăn; kiểm soát nguồn gốc, chất lượng nguyên liệu; điều kiện chế biến, vận chuyển, bảo quản thực phẩm; xây dựng thực đơn và kiểm soát dinh dưỡng còn bất cập, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thực phẩm, ảnh hưởng đến chất lượng và giá trị dinh dưỡng của bữa ăn, sức khỏe của trẻ em, học sinh.

Nhiều trường học địa phương xảy ra vấn đề chất lượng bữa ăn bán trú

Ngay từ đầu năm học 2026-2027, câu chuyện suất ăn bán trú tại các trường học của các địa phương đã trở thành chủ đề bàn tán. Có những sự việc đã được kết luận, nhưng cũng có những vấn đề còn gây tranh cãi và không khiến các bậc cha mẹ tránh khỏi lo âu.

Cụ thể như ngày 11/9, báo chí truyền thông đưa tin về việc Ban đại diện phụ huynh học sinh thực hiện việc kiểm tra đột xuất bếp ăn bán trú của học sinh tại Trường tiểu học Lê Trọng Tấn (phường Yên Nghĩa, Hà Nội) thì ghi nhận việc có nhiều miếng thịt gà có dấu hiệu bốc mùi lạ, thịt cũ trộn lẫn với thịt tươi hồng như thịt mới, bọc trong túi ni lông và có dán tem bên ngoài. Khu vực sơ chế thực phẩm có mùi lạ, hôi thối. Tại nơi chế biến vẫn còn thùng canh thừa từ hôm trước chưa đổ. Khu vực bàn thái, sơ chế thịt từ hôm qua chưa được cọ rửa, để bẩn sang ngày hôm sau. Máy xay thịt và các dụng cụ sơ chế cáu bẩn, đen, không được vệ sinh...

Văn phòng UBND TP Hà Nội đã có văn bản truyền đạt ý kiến chỉ đạo của lãnh đạo UBND TP Hà Nội về việc kiểm tra, xử lý thông tin một số thực phẩm có dấu hiệu bất thường tại Trường tiểu học Lê Trọng Tấn, phường Yên Nghĩa.

Còn tại Nghệ An, ngày 15/9, dư luận khá băn khoăn trước việc hình ảnh suất ăn bán trú với mức giá 30 nghìn của học sinh tại Trường tiểu học Hà Huy Tập 2 là quá ít và cảm thấy không bảo đảm về chế độ dinh dưỡng. Ngay trong ngày, Sở Giáo dục & Đào tạo Nghệ An đã yêu cầu lãnh đạo trường báo cáo việc phụ huynh, dư luận phản ánh.

Nhà trường sau đó báo cáo rằng hình ảnh được phản ánh là một suất cá biệt, không phải đại diện cho toàn bộ suất ăn trong ngày. Tuy nhiện Nhà trường vẫn yêu cầu đơn vị cung cấp Công ty TNHH MTV Y.Ê.N tăng cường kiểm tra từng suất trước khi giao để không xảy ra trường hợp cá biệt tương tự. Đối với phản ánh về chất lượng cơm và thức ăn, nhà trường tiếp nhận nghiêm túc, đồng thời tiếp tục kiểm tra, giám sát chất lượng chế biến, bảo quản và vận chuyển; không chủ quan trước bất kỳ phản ánh nào liên quan đến sức khỏe và dinh dưỡng của học sinh.

Tại TP. Hồ Chí Minh, thông tin phản ánh bữa ăn bán trú kém chất lượng tại Trường THCS Hồ Văn Long (phường Bình Tân) cũng khiến dư luận và phụ huynh quan tâm. Phản ánh lên thông tin đại chúng, không ít ý kiến tỏ ra bức xúc về bữa ăn bán trú tại trường có dấu hiệu không đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm.

Mới đây tại Hà Nội, cha mẹ học sinh phản ánh, suất ăn bán trú của học sinh lớp 1, Trường Tiểu học Trung Giã xã Trung Giã, Hà Nội) chỉ có ít giá xào, thịt băm và một xiên thịt nhỏ, không đảm bảo dinh dưỡng và có giá trị thấp hơn 40.000 đồng. Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố Vũ Thu Hà đã giao Ủy ban Nhân dân xã Trung Giã khẩn trương kiểm tra, làm rõ thông  tin phản ánh và xử lý nghiêm các vi phạm nếu có.

Thành ủy Hà Nội cũng đã phải ra văn bản gửi Đảng ủy UBND TP về việc tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo nâng cao chất lượng công tác tổ chức, quản lý bữa ăn bán trú cho học sinh tại các cơ sở giáo dục trên địa bàn thành phố. Cơ quan này yêu cầu kiểm tra, xác minh những trường hợp báo chí phản ánh về hạn chế, bất cập trong công tác tổ chức, quản lý bữa ăn bán trú (tại phường Bồ Đề, xã Trung Giã, xã Thanh Oai…), có biện pháp khắc phục ngay, thông tin kịp thời để học sinh và phụ huynh yên tâm; xử lý nghiêm tập thể, cá nhân liên quan theo quy định nếu có vi phạm.

Thủ tướng chỉ đạo tăng cường công tác quản lý

Ngày 13/9, Phó thủ tướng Lê Tiến Châu đã ký Công điện số 64/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường bảo đảm an toàn, chất lượng bữa ăn nội trú, bán trú trong các cơ sở giáo dục.

Thủ tướng yêu cầu Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố chỉ đạo và chịu trách nhiệm toàn diện việc tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú tại các cơ sở giáo dục trên địa bàn; kịp thời chấn chỉnh những hạn chế, không để xảy ra tình trạng buông lỏng quản lý, thiếu kiểm tra, giám sát hoặc không rõ trách nhiệm khi xảy ra sự cố..

Tăng cường kiểm tra, giám sát việc cung cấp thực phẩm, suất ăn và dịch vụ nấu ăn; kiểm soát nguồn gốc, chất lượng thực phẩm, điều kiện chế biến, bảo quản, vận chuyển, giao nhận và lưu mẫu thức ăn. Các tổ chức, cá nhân vi phạm phải bị xử lý nghiêm, kiên quyết đình chỉ, thay thế đơn vị cung cấp không đáp ứng yêu cầu.

Căn cứ quy định pháp luật, phân cấp và điều kiện thực tế, UBND cấp xã chịu trách nhiệm tổ chức lựa chọn, ký hợp đồng với đơn vị cung cấp suất ăn, dịch vụ nấu ăn cho các cơ sở giáo dục công lập thuộc phạm vi quản lý; đồng thời quản lý, kiểm tra, giám sát việc thực hiện hợp đồng. Việc lựa chọn phải công khai, minh bạch, khách quan, đúng quy định.

Thủ tướng yêu cầu lấy an toàn thực phẩm, chất lượng, giá trị dinh dưỡng, năng lực cung ứng, khả năng truy xuất nguồn gốc và quyền lợi của học sinh làm yêu cầu cốt lõi, không lựa chọn đơn vị chỉ dựa trên tiêu chí giá thấp.

Với các trường đủ điều kiện tổ chức bếp ăn, UBND cấp xã chỉ đạo lựa chọn, ký hợp đồng cung cấp thực phẩm, nguyên liệu đúng quy định, bảo đảm nguồn gốc rõ ràng, an toàn, chất lượng và phù hợp yêu cầu dinh dưỡng...

Thủ tướng cũng yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp các bộ, ngành, địa phương khẩn trương hoàn thiện quy định về tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú; làm rõ điều kiện, quy trình và trách nhiệm của từng cơ quan, tổ chức, cá nhân.

Chủ trì, phối hợp Bộ Y tế hướng dẫn xây dựng thực đơn đủ năng lượng, cân đối dinh dưỡng, phù hợp độ tuổi, tình trạng dinh dưỡng, thời gian học sinh ở trường, điều kiện vùng miền và mức tiền ăn.

Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng được giao xây dựng cơ sở dữ liệu về tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú theo hướng liên thông, dùng chung; ứng dụng công nghệ để truy xuất nguồn gốc, quản lý đơn vị cung cấp và giám sát chất lượng bữa ăn, không làm phát sinh thủ tục không cần thiết cho nhà trường...

Trách nhiệm của trường học, doanh nghiệp đối với suất ăn bán trú của học sinh

1. Theo Nghị định 02/VBHN-BYTngày 24/1/2022 (hợp nhất Nghị định số 124/2021/NĐ-CP.và 115/2018/NĐ-CP)(quy định xử phạt vi phạm hành chính về an toàn thực phẩm):

Điều 4. Vi phạm quy định về sử dụng nguyên liệu để sản xuất, chế biến, cung cấp thực phẩm

1. Phạt tiền từ 01 lần đến 02 lần giá trị sản phẩm vi phạm đối với một trong các hành vi sau đây:

a) Sử dụng nguyên liệu đã quá thời hạn sử dụng hoặc không có thời hạn sử dụng đối với nguyên liệu thuộc diện bắt buộc phải ghi thời hạn sử dụng;

b) Sử dụng nguyên liệu không rõ nguồn gốc, xuất xứ;

Điều 5. Vi phạm quy định về sử dụng phụ gia thực phẩm, chất hỗ trợ chế biến thực phẩm trong sản xuất, chế biến thực phẩm

Phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 40.000.000 đồng đối với hành vi sử dụng phụ gia thực phẩm, chất hỗ trợ chế biến thực phẩm không rõ nguồn gốc, xuất xứ.

Điều 2. Hình thức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả

Buộc chịu mọi chi phí cho việc xử lý ngộ độc thực phẩm, khám, điều trị người bị ngộ độc thực phẩm;

Điều 22. Vi phạm quy định khác về bảo đảm an toàn thực phẩm trong sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, cung cấp thực phẩm

Phạt tiền từ 40.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:

a)Nhập khẩu, sản xuất, chế biến, cung cấp, bán thực phẩm gây ngộ độc thực phẩm ảnh hưởng đến sức khỏe của từ 01 người đến 04 người mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự;

Phạt tiền từ 80.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:

a)Nhập khẩu, sản xuất, chế biến, cung cấp, bán thực phẩm gây ngộ độc thực phẩm ảnh hưởng đến sức khỏe của từ 05 người trở lên mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự;

2. Xử lý kỷ luật và trách nhiệm hành chính đối với cá nhân, tổ chức quản lý

Trách nhiệm người đứng đầu: Chủ tịch UBND cấp tỉnh chịu trách nhiệm toàn diện việc tổ chức ăn bán trú. Hiệu trưởng nhà trường, đơn vị cung cấp suất ăn chịu trách nhiệm trực tiếp trong việc kiểm tra, giám sát giao nhận.

Hình thức kỷ luật: Các tập thể, cá nhân buông lỏng quản lý, cắt xén suất ăn, chọn nhà cung cấp không đảm bảo chỉ vì giá rẻ có thể bị xử lý kỷ luật từ khiển trách, cảnh cáo, hạ bậc lương, cách chức hoặc buộc thôi việc tùy theo mức độ sai phạm. Đồng thời, kiên quyết chấm dứt hợp đồng, đình chỉ hoặc thay thế các đơn vị cung cấp không đạt chuẩn

3. Truy cứu trách nhiệm hình sự (Trường hợp nghiêm trọng)

Tội vi phạm quy định về an toàn vệ sinh thực phẩm (Điều 317 Bộ luật Hình sự): Nếu hành vi vi phạm quy định an toàn thực phẩm gây ngộ độc ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe hoặc tính mạng của nhiều học sinh (gây tổn hại sức khỏe cho người khác, gây ngộ độc ảnh hưởng lớn đến dư luận hoặc chết người), người có hành vi vi phạm có thể bị phạt tiền lớn, phạt tù từ 2 năm đến 20 năm tùy theo khung hình phạt và hậu quả thực tế gây ra.

Tội thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng hoặc các tội danh về kinh tế (nếu có hành vi tham ô, trục lợi, bớt xén tiền ăn của học sinh): Cá nhân lợi dụng chức vụ quyền hạn để trục lợi định lượng suất ăn có thể bị xử lý hình sự về tội tham ô tài sản hoặc lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ