Thông tư số 108/2026/TT-BCA của Bộ Công an đã quy định cụ thể về trình tự thu hồi giấy phép lái xe cũng như cách xử lý đối với từng trường hợp sau khi quyết định thu hồi được ban hành. Những quy định này không chỉ làm rõ trách nhiệm của cơ quan quản lý mà còn giúp người dân hiểu rõ quyền và nghĩa vụ của mình khi giấy phép lái xe bị thu hồi theo quy định của pháp luật.

Theo quy định, việc thu hồi giấy phép lái xe được thực hiện khi người có giấy phép thuộc một trong các trường hợp phải thu hồi theo Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ đã được sửa đổi, bổ sung. Tùy thuộc vào việc dữ liệu giấy phép lái xe đã được cập nhật trên hệ thống điện tử hay chưa, trình tự xử lý sẽ có sự khác nhau.

Đối với giấy phép lái xe đã được quản lý trên hệ thống dữ liệu điện tử, cơ quan có thẩm quyền sẽ tiến hành xử lý hoàn toàn trên môi trường số. Trong thời hạn 3 ngày làm việc kể từ khi phát hiện trường hợp thuộc diện phải thu hồi, Cục trưởng Cục Cảnh sát giao thông sẽ ban hành quyết định thu hồi và hủy bỏ giấy phép lái xe, trong đó nêu rõ căn cứ và lý do áp dụng biện pháp này.

Sau khi quyết định có hiệu lực, thông tin giấy phép lái xe điện tử đã tích hợp trên ứng dụng định danh quốc gia hoặc các ứng dụng của lực lượng Công an nhân dân cũng sẽ bị hủy bỏ. Do toàn bộ dữ liệu đã được quản lý trên hệ thống điện tử nên người dân không phải nộp lại bản giấy của giấy phép lái xe.

Trong khi đó, đối với những giấy phép chưa có dữ liệu trên hệ thống điện tử, quy trình sẽ có thêm bước thu hồi bản giấy. Cũng trong thời hạn 3 ngày làm việc kể từ khi phát hiện vi phạm, Trưởng phòng Cảnh sát giao thông sẽ ban hành quyết định thu hồi và hủy bỏ giấy phép lái xe.

Sau khi nhận được quyết định, người có giấy phép bị thu hồi phải nộp lại giấy phép lái xe trong thời hạn 5 ngày làm việc cho Phòng Cảnh sát giao thông. Cơ quan này có trách nhiệm tiếp nhận, thực hiện việc hủy bỏ theo quy định và báo cáo kết quả về Cục Cảnh sát giao thông để cập nhật thông tin quản lý.

Không phải mọi trường hợp bị thu hồi giấy phép lái xe đều dẫn đến hậu quả pháp lý giống nhau. Thông tư đã phân chia thành các nhóm để áp dụng phương thức xử lý phù hợp với từng hành vi vi phạm.

Đối với các trường hợp bị thu hồi theo quy định tại điểm a và điểm b khoản 5 Điều 62 của Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, người dân vẫn có thể thực hiện thủ tục xin cấp lại giấy phép lái xe theo trình tự, hồ sơ được hướng dẫn tại Điều 21 của Thông tư số 108/2026/TT-BCA.

Riêng đối với trường hợp bị thu hồi theo điểm c khoản 5 Điều 62, chế tài được áp dụng nghiêm khắc hơn. Khi phát hiện hành vi vi phạm, cơ quan quản lý sẽ cập nhật thông tin vi phạm vào hệ thống quản lý giấy phép lái xe của Cục Cảnh sát giao thông.

Đáng chú ý, người vi phạm sẽ không được xem xét cấp lại giấy phép lái xe trong thời hạn 5 năm kể từ ngày hành vi vi phạm bị phát hiện. Đây là khoảng thời gian "cấm" cấp giấy phép lái xe nhằm tăng tính răn đe đối với các hành vi vi phạm nghiêm trọng.

Sau khi hết thời hạn 5 năm, nếu có nhu cầu điều khiển phương tiện trở lại, người vi phạm không được cấp lại giấy phép theo thủ tục thông thường mà phải thực hiện đầy đủ quy trình học và sát hạch như người đăng ký cấp giấy phép lái xe lần đầu.

Có thể thấy, quy định mới đã làm rõ quy trình thu hồi giấy phép lái xe theo hướng đồng bộ với hệ thống quản lý dữ liệu điện tử, đồng thời phân hóa trách nhiệm và hậu quả pháp lý tương ứng với từng nhóm hành vi vi phạm. Người tham gia giao thông vì vậy cần chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật, bởi trong nhiều trường hợp, việc bị thu hồi giấy phép không chỉ ảnh hưởng đến quyền điều khiển phương tiện trước mắt mà còn có thể kéo theo thời gian dài không được cấp lại hoặc phải học, sát hạch lại từ đầu để được cấp giấy phép lái xe mới.