Ngày 16/7, đại diện Cục Cảnh sát giao thông (CSGT) - Bộ Công an cho biết đơn vị đã khảo sát thực tế tình trạng trang bị thiết bị cảnh báo nguy hiểm trên các phương tiện giao thông nhằm đánh giá mức độ chủ động của người dân trong việc xử lý sự cố trên đường cao tốc.

Theo Cục CSGT, kết quả khảo sát cho thấy, trong 140 phương tiện được kiểm tra trên các tuyến cao tốc, chỉ có 60 phương tiện được trang bị thiết bị cảnh báo sự cố, chiếm 42,86%. Trong khi đó, có 97 lái xe, tương đương 69,29%, nắm được các quy định về dừng, đỗ phương tiện khi gặp sự cố.

Những con số trên cho thấy một thực tế đáng lưu ý: nhiều tài xế đã biết quy định pháp luật nhưng chưa thực sự quan tâm đến việc chuẩn bị các thiết bị cần thiết để bảo đảm an toàn cho bản thân và những người tham gia giao thông khác. Việc thiếu các công cụ cảnh báo trong tình huống khẩn cấp có thể làm gia tăng nguy cơ xảy ra tai nạn liên hoàn, đặc biệt trên các tuyến đường cao tốc nơi phương tiện lưu thông với tốc độ cao.

Theo Cục CSGT, khi phương tiện gặp sự cố trên cao tốc, thời gian xử lý chỉ được tính bằng giây. Nếu không có cảnh báo kịp thời, các phương tiện đang lưu thông phía sau có thể không phát hiện chướng ngại vật, không đủ thời gian giảm tốc độ hoặc chuyển hướng an toàn, dẫn đến những vụ tai nạn nghiêm trọng.

Hiện nay, theo quy định kỹ thuật, ô tô phải được trang bị đèn cảnh báo nguy hiểm. Tuy nhiên, Cục CSGT khuyến cáo người dân không nên chỉ phụ thuộc vào hệ thống có sẵn trên xe mà cần chủ động trang bị thêm các thiết bị hỗ trợ như tam giác phản quang, đèn LED cảnh báo, đèn cầm tay, biển báo di động, cọc tiêu hoặc chóp nón giao thông.

Các thiết bị này có vai trò quan trọng trong việc giúp những phương tiện đi phía sau nhận biết từ xa vị trí xe gặp sự cố, chủ động giảm tốc độ, thay đổi hướng di chuyển, qua đó hạn chế nguy cơ xảy ra tai nạn thứ cấp.

Thực tế cho thấy, trên đường cao tốc, các phương tiện thường di chuyển với tốc độ lớn, có nơi lên đến 120 km/h. Ở tốc độ này, quãng đường 50m chỉ tương đương khoảng thời gian hơn một giây xe di chuyển. Khoảng cách này là quá ngắn để tài xế phía sau kịp quan sát, đánh giá tình huống và xử lý an toàn, nhất là trong điều kiện trời tối, thời tiết xấu hoặc tầm nhìn bị hạn chế.

Chỉ một phương tiện dừng đột ngột trên đường nhưng không được cảnh báo đầy đủ cũng có thể trở thành chướng ngại vật nguy hiểm. Khi tài xế phía sau không kịp nhận diện nguy cơ, va chạm có thể xảy ra với tốc độ cao, gây hậu quả nghiêm trọng về người và tài sản.

Cục CSGT cũng nhấn mạnh, một trong những nguyên nhân dẫn đến nguy cơ tai nạn trên cao tốc là việc người điều khiển phương tiện chưa thực hiện đúng quy trình xử lý khi xe gặp sự cố. Một số trường hợp dừng xe nhưng không đặt biển báo, thiết bị cảnh báo đúng khoảng cách; một số tài xế còn chủ quan ngồi lại trong xe hoặc đứng ở khu vực nguy hiểm thay vì di chuyển đến vị trí an toàn.

Theo quy định hiện hành, khi phương tiện gặp sự cố buộc phải dừng trên đường cao tốc, người điều khiển phải bật đèn cảnh báo nguy hiểm và đặt thiết bị hoặc biển cảnh báo phía sau xe với khoảng cách tối thiểu 150m. Đây là khoảng cách cần thiết để các phương tiện đang lưu thông từ phía sau có đủ thời gian phát hiện, giảm tốc độ và chuyển làn an toàn.

Việc đặt cảnh báo đúng khoảng cách không chỉ là yêu cầu bắt buộc mà còn là biện pháp bảo vệ tính mạng cho chính người gặp sự cố. Trong nhiều trường hợp, nếu người lái xe chỉ dừng phương tiện mà không cảnh báo, nguy hiểm có thể xảy ra ngay cả khi xe đã đứng yên.

Cục CSGT khuyến cáo người điều khiển phương tiện khi gặp sự cố trên cao tốc cần thực hiện đầy đủ các bước xử lý an toàn.

Trước hết, nếu phương tiện còn khả năng di chuyển, lái xe cần nhanh chóng đưa xe vào làn dừng khẩn cấp hoặc vị trí an toàn, tránh dừng giữa làn đường đang có phương tiện lưu thông.

Sau đó, tài xế phải bật ngay đèn cảnh báo nguy hiểm, đặt thiết bị hoặc biển cảnh báo phía sau xe theo đúng quy định. Trong trường hợp có thể, cần sử dụng thêm các thiết bị phản quang, đèn cảnh báo để tăng khả năng nhận diện, nhất là vào ban đêm hoặc khi thời tiết bất lợi.

Sau khi hoàn thành việc cảnh báo, toàn bộ người trên xe cần nhanh chóng rời khỏi phương tiện, di chuyển ra phía ngoài dải hộ lan hoặc vị trí an toàn. Người dân không nên đứng phía trước hoặc phía sau xe vì đây là khu vực có nguy cơ cao xảy ra va chạm.

Đồng thời, lái xe cần liên hệ với lực lượng chức năng, đơn vị quản lý tuyến đường hoặc gọi cứu hộ để được hỗ trợ. Việc tự ý sửa chữa phương tiện ngay trên cao tốc trong điều kiện không bảo đảm an toàn cũng tiềm ẩn nhiều nguy hiểm.

Bên cạnh việc nhắc nhở người dân nâng cao ý thức, Cục CSGT cũng đề nghị các chủ phương tiện, doanh nghiệp vận tải quan tâm hơn đến công tác chuẩn bị trang thiết bị an toàn.

 Đối với các phương tiện thường xuyên hoạt động trên đường dài, đặc biệt là xe kinh doanh vận tải, việc trang bị đầy đủ thiết bị cảnh báo sự cố cần được xem là một yêu cầu thiết yếu chứ không chỉ là biện pháp phòng ngừa bổ sung.

Lực lượng chức năng cho rằng, mỗi người điều khiển phương tiện cần hiểu rằng tai nạn trên cao tốc thường xảy ra rất nhanh và hậu quả có thể rất nghiêm trọng. Một chiếc tam giác phản quang, một chiếc đèn cảnh báo hay một thao tác đặt biển báo đúng quy định có thể trở thành yếu tố quyết định giúp bảo vệ tính mạng con người.

Cục CSGT khuyến cáo người tham gia giao thông cần chủ động trang bị kiến thức, kỹ năng xử lý sự cố, tuyệt đối không chủ quan khi xe gặp vấn đề trên đường cao tốc. Việc tuân thủ đúng quy trình dừng xe, cảnh báo nguy hiểm và rời khỏi khu vực nguy hiểm không chỉ bảo vệ bản thân mà còn góp phần bảo đảm an toàn cho tất cả phương tiện đang lưu thông trên tuyến.

Đại diện Cục CSGT nhấn mạnh, chỉ một thao tác đúng quy định khi xử lý sự cố cũng có thể ngăn ngừa một vụ tai nạn nghiêm trọng. Đồng thời kêu gọi người dân nâng cao ý thức, coi việc chuẩn bị thiết bị cảnh báo và kỹ năng ứng phó sự cố là trách nhiệm cần thiết mỗi khi tham gia giao thông trên đường cao tốc.