Hoạt động không chỉ góp phần cập nhật kiến thức, kỹ năng chuyên môn cho lực lượng làm công tác giám định hình sự, mà còn tiếp tục khẳng định hiệu quả hợp tác quốc tế trong lĩnh vực khoa học hình sự, phục vụ yêu cầu đấu tranh phòng, chống tội phạm trong tình hình mới.

Từ hợp tác quốc tế đến nâng cao năng lực giám định

Thực hiện kế hoạch hợp tác năm 2026 giữa Bộ Công an Việt Nam và Ủy ban Giám định tư pháp quốc gia Belarus, Viện Khoa học hình sự, Bộ Công an đã tổ chức nhiều hoạt động trao đổi, đào tạo, tập huấn chuyên môn với các chuyên gia Belarus. Đây là một trong những nội dung hợp tác thiết thực, hướng tới nâng cao năng lực của đội ngũ cán bộ làm công tác khoa học hình sự, đồng thời mở rộng cơ hội chia sẻ kinh nghiệm giữa các cơ quan thực thi pháp luật hai nước.

Đại tá Đặng Văn Đoàn tiếp xã giao Đại tá tư pháp Doroshko Maksim Igorevich, Trưởng phòng Giám định nguồn gốc động thực vật, dấu vết mùi và vật liệu dạng sợi thuộc Ủy ban Giám định tư pháp quốc gia Cộng hòa Belarus

Ngày 17/8/2026, Viện Khoa học hình sự tổ chức tiếp xã giao Đoàn chuyên gia Ủy ban Giám định tư pháp Cộng hòa Belarus trước khi các chuyên gia bước vào chương trình tập huấn chuyên sâu về giám định dấu vết sinh học và mùi.

Phát biểu tại buổi tiếp, Đại tá Đặng Văn Đoàn, Phó Viện trưởng Viện Khoa học hình sự, bày tỏ vui mừng được đón các chuyên gia Belarus đến Việt Nam, đồng thời khẳng định ý nghĩa của chương trình hợp tác trong việc nâng cao trình độ chuyên môn, kỹ năng nghiệp vụ cho cán bộ làm công tác giám định.

Theo kế hoạch, lớp tập huấn diễn ra trong 10 ngày, từ ngày 15 đến 24/8/2026, với sự tham gia của 20 cán bộ làm công tác giám định sinh học thuộc C09 và Phòng Kỹ thuật hình sự Công an các địa phương. Hai chuyên gia của Ủy ban Giám định tư pháp Cộng hòa Belarus trực tiếp tham gia giảng dạy, trao đổi và hướng dẫn các nội dung chuyên môn.

Điểm đáng chú ý của chương trình là nội dung tập huấn được xây dựng theo yêu cầu chuyên môn của phía Belarus, kết hợp giữa trao đổi lý thuyết, chia sẻ kinh nghiệm và thực hành. Viện Khoa học hình sự chuẩn bị các điều kiện về phòng học, phòng thí nghiệm, hóa chất, phương tiện và thiết bị để phục vụ chương trình.

Khoa học hình sự - “mắt xích” quan trọng trong quá trình làm rõ sự thật vụ án

Trong hoạt động điều tra, khám nghiệm hiện trường và xử lý vụ án, mỗi dấu vết để lại tại hiện trường đều có thể trở thành nguồn thông tin quan trọng giúp cơ quan chức năng xác định diễn biến vụ việc, nhận diện đối tượng, làm rõ các tình tiết có liên quan và phục vụ quá trình giải quyết vụ án theo quy định pháp luật.

Đại tá Đặng Văn Đoàn và đại diện lãnh đạo các phòng chức năng chụp ảnh lưu niệm cùng Đoàn chuyên gia Belarus và học viên tham gia tập huấn.

Chính vì vậy, công tác giám định tư pháp ngày càng giữ vai trò quan trọng trong hoạt động tố tụng hình sự. Sự phát triển của khoa học, công nghệ cũng đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với công tác thu thập, bảo quản, phân tích và đánh giá dấu vết.

Viện Khoa học hình sự là đơn vị chuyên môn của Bộ Công an thực hiện chức năng khám nghiệm hiện trường, giám định và áp dụng các biện pháp kỹ thuật phòng, chống tội phạm. Hiện Viện có 8 phòng, 4 trung tâm tại Hà Nội và 2 phân viện trực thuộc tại Thành phố Hồ Chí Minh, thành phố Đà Nẵng; đồng thời tại Công an các địa phương có hệ thống các Phòng Kỹ thuật hình sự thực hiện nhiệm vụ tương ứng.

Trong lĩnh vực giám định, Viện đang triển khai 10 chuyên ngành giám định kỹ thuật hình sự, trong đó có giám định dấu vết đường vân, dấu vết cơ học, súng đạn, tài liệu, cháy nổ, kỹ thuật, hóa học, sinh học, âm thanh, kỹ thuật số và điện tử, cùng giám định pháp y Công an nhân dân.

Đại tá Đặng Văn Đoàn chủ trì lễ khai giảng lớp tập huấn giám định sinh học và mùi do chuyên gia Belarus giảng dạy từ ngày 17/8 - 24/8/2026.

Quy mô và tính chất công việc cho thấy yêu cầu đối với đội ngũ cán bộ giám định không chỉ dừng ở kiến thức nghiệp vụ mà còn đòi hỏi khả năng cập nhật thường xuyên các phương pháp, kỹ thuật mới, tiếp cận kinh nghiệm quốc tế và vận dụng phù hợp với thực tiễn công tác tại Việt Nam.

Riêng đối với giám định dấu vết cơ học, lực lượng kỹ thuật hình sự thực hiện khoảng 8.600 vụ việc mỗi năm. Những con số đó phần nào cho thấy khối lượng công việc rất lớn, đồng thời đặt ra yêu cầu không ngừng nâng cao chất lượng chuyên môn, bảo đảm kết quả giám định có độ tin cậy, chính xác, phục vụ hiệu quả hoạt động điều tra, truy tố và xét xử.

Dấu vết sinh học và mùi: lĩnh vực cần chuyên môn sâu

Giám định dấu vết sinh học và mùi là lĩnh vực có tính chuyên môn cao, đòi hỏi cán bộ thực hiện phải nắm vững quy trình nghiệp vụ, phương pháp phân tích cũng như các yêu cầu nghiêm ngặt trong quá trình thu thập, bảo quản và xử lý mẫu vật.

Trong thực tiễn điều tra, dấu vết sinh học có thể cung cấp những thông tin quan trọng phục vụ việc nhận diện, đối chiếu và làm rõ mối liên hệ giữa người, vật và hiện trường.

Trong khi đó, dấu vết mùi cũng là một hướng kỹ thuật chuyên môn có ý nghĩa trong hoạt động giám định, góp phần bổ sung nguồn thông tin phục vụ công tác điều tra, khám phá tội phạm. Việc các chuyên gia Belarus trực tiếp truyền đạt kiến thức, kinh nghiệm tại Việt Nam vì thế mang ý nghĩa thiết thực đối với đội ngũ cán bộ làm công tác giám định sinh học.

Không chỉ là hoạt động đào tạo đơn thuần, chương trình còn tạo điều kiện để cán bộ hai bên trao đổi về phương pháp chuyên môn, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn và tiếp cận những cách thức tổ chức công tác giám định trong điều kiện khác nhau. Đây cũng là cơ hội để lực lượng khoa học hình sự Việt Nam tăng cường giao lưu chuyên môn với các cơ quan giám định tư pháp nước ngoài, từng bước mở rộng mạng lưới hợp tác, trao đổi kinh nghiệm và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.

Hợp tác để cùng phát triển

Theo lãnh đạo Viện Khoa học hình sự, lớp tập huấn về giám định dấu vết sinh học và mùi là một nội dung trong kế hoạch hợp tác năm 2026 giữa Bộ Công an Việt Nam và Ủy ban Giám định tư pháp quốc gia Belarus theo khuôn khổ thỏa thuận hợp tác trong lĩnh vực hoạt động giám định tư pháp giữa hai bên.

Trước đó, hai bên đã triển khai các đoàn công tác, chương trình tập huấn tại Việt Nam và Belarus về nhiều nội dung thuộc lĩnh vực khoa học hình sự, trong đó có giám định dấu vết cơ học, kỹ thuật số - điện tử. Việc tiếp tục triển khai các chương trình đào tạo chuyên sâu cho thấy hợp tác giữa hai cơ quan đang từng bước đi vào chiều sâu, tập trung vào những lĩnh vực chuyên môn thiết thực.

Đối với Việt Nam, đây là cơ hội để cán bộ khoa học hình sự được tiếp cận trực tiếp với chuyên gia nước ngoài, trao đổi những vấn đề chuyên môn từ thực tiễn công tác. Đối với các chuyên gia Belarus, chuyến công tác tại Việt Nam cũng là dịp tìm hiểu thêm về đất nước, con người Việt Nam, qua đó tạo nền tảng cho những hoạt động giao lưu, hợp tác lâu dài hơn.

Sự hợp tác giữa các cơ quan thực thi pháp luật, giám định tư pháp và khoa học hình sự của hai quốc gia vì vậy không chỉ mang giá trị về chuyên môn mà còn góp phần củng cố quan hệ hợp tác, tin cậy và hiểu biết lẫn nhau.

Đầu tư cho khoa học hình sự là đầu tư cho hiệu quả đấu tranh phòng, chống tội phạm

Trong bối cảnh tội phạm ngày càng có những phương thức, thủ đoạn tinh vi, yêu cầu đặt ra đối với công tác điều tra, khám phá án cũng ngày càng cao.

Cùng với bản lĩnh, kinh nghiệm của cán bộ chiến sĩ, khoa học và công nghệ ngày càng trở thành một trong những yếu tố quan trọng hỗ trợ lực lượng Công an nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng, chống tội phạm.

Từ khám nghiệm hiện trường, thu thập dấu vết đến giám định, phân tích và đưa ra kết luận chuyên môn, mỗi khâu đều đòi hỏi tính chính xác, khách quan và tuân thủ nghiêm ngặt các quy trình nghiệp vụ.

Bởi vậy, việc thường xuyên tổ chức các chương trình đào tạo, tập huấn, trao đổi chuyên gia trong nước và quốc tế có ý nghĩa quan trọng trong xây dựng đội ngũ cán bộ khoa học hình sự có trình độ chuyên môn cao, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.

Lớp tập huấn về giám định dấu vết sinh học và mùi do các chuyên gia Ủy ban Giám định tư pháp Cộng hòa Belarus giảng dạy tại Viện Khoa học hình sự là một hoạt động cụ thể trong định hướng đó.

Từ những kiến thức được chia sẻ, những kinh nghiệm được trao đổi và những nội dung được thực hành, giá trị lớn hơn của chương trình chính là góp phần nâng cao năng lực chuyên môn của đội ngũ cán bộ trực tiếp làm công tác giám định.

Đó cũng là nền tảng để khoa học hình sự tiếp tục phát huy vai trò là một bộ phận quan trọng, then chốt hàng đầu trong công tác phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, góp phần bảo đảm tính khách quan, khoa học của hoạt động tố tụng và củng cố niềm tin vào công lý.

Từ một lớp tập huấn chuyên môn, những giá trị của hợp tác quốc tế đang được chuyển hóa thành năng lực thực tiễn - góp phần xây dựng lực lượng kỹ thuật hình sự ngày càng chính quy, chuyên nghiệp, hiện đại, đáp ứng tốt hơn yêu cầu bảo vệ an ninh, trật tự và cuộc sống bình yên của nhân dân.