Tạp chí Phổ biến và Tham vấn pháp luật Việt Nam (phobienphapluat.vn) nhận được đơn của ông Trần Ngọc Giả (SN 1955, ở Tổ dân phố 2, Phường Chương Mỹ, TP. Hà Nội) phản ánh về việc gia đình ông đề nghị cơ quan có thẩm quyền xác minh, cấp giấy chứng nhậncho mảnh đất mà gia đình đang ở hiện nay, vốn là của bố mẹ và gia đình cho mượn để lại cho con cháu.

Theo phản ánh của ông Trần Ngọc Giả, năm 1966, thời kỳ Kháng chiến chống Mỹ xâm lược, thực hiện chủ trương đường lối chung của Đảng và Nhà nước, bố ông Giả là cụ Trần Văn Kính đồng ý cho Nhà máy Cơ khí Công nghiệp K25 của Tỉnh Hà Tây cũ (nay là TP. Hà Nội) mượn mảnh đất khoảng 228m2 để làm phân xưởng rèn rập cho nhà máy. Sau một thời gian, Nhà máy Cơ khí Công nghiệp K25 chuyển đi, tiếp quản sau đó là Xí nghiệp mây tre giang đan của Thương binh. Sau đó lại chuyển tiếp cho Trường Hành Chính tiếp quản và cuối cùng là Xí nghiệp may do Thương binh 284 tiếp quản.

Cũng theo đơn, trên bản đồ địa chính năm 1966  thể hiện thửa đất cho mượn rõ ràng nhưng không ghi tên chủ hộ. Từ năm 1983, Ban quản lý địa chính xã đã không tách riêng thửa đất mà gia đình ông Giả đã cho mượn, mà gộp lại chung thành đất của Hợp tác xã. Trong quãng thời gian này, nhà ông Giả bị cháy nên không còn giữ được giấy tờ cho mượn đất.

Từ tháng 4/2004 cho tới nay, gia đình ông Giả đã quây tường bao xung quanh thửa đất để trồng rau và hoa màu sinh hoạt. Cuối năm 2010, UBND huyện Chương Mỹ đã bàn giao lại mảnh đất cho UBND xã Đại Yên quản lý. Gia đình ông Giả đã làm đơn xin xác nhận của các cụ ông, cụ bà, người dân, trưởng xóm và bí thư Xóm Đường (cũ) xác nhận việc gia đình ông Giả cho mượn miếng đất trên là hoàn toàn đúng sự thật. Hiện nay, tại mảnh đất đó không có sự tranh chấp nào với các hộ hàng xóm, những người già xung quanh của thôn đều xác nhận và làm chứng.

Ông Trần Ngọc Giả đề nghị UBND TP. Hà Nội, Sở Nông nghiệp và Môi trường TP. Hà Nội, UBND Phường Chương Mỹ sớm xác minh, công nhận quyền sử dụng hợp pháp đối với mảnh đất cho gia đình.

Căn cứ vào nội dung phản ánh của bạn đọc, căn cứ theo các quy định của Luật Báo chí số 103/2016/QH13 ngày 5/4/2016 và Nghị định số 09/2017/NĐCP ngày 9/12/2017 của Chính phủ quy định chi tiết về việc phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí của các cơ quan hành chính Nhà nước; Căn cứ Luật Tố cáo hiện hành; Thông tư số 05/2021/TT-TTCP ngày 1/10/2021 của Thanh tra Chính phủ quy định quy trình xử lý đơn khiếu nại, đơn tố cáo, đơn kiến nghị, phản ánh, ngày 18/5/2026, Tạp chí Phổ biến và Tham vấn pháp luật Việt Nam đã chuyển thông tin (kèm theo đơn, tài liệu) tới UBND TP Hà Nội, UBND Phường Chương Mỹ, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội đề nghị xem xét giải quyết theo thẩm quyền, phản hồi kết quả tới Tạp chí để trả lời bạn đọc.

Đến nay Tạp chí vẫn chưa nhận được thông tin phản hồi nào từ phía các cơ quan, đơn vị liên quan. Vậy Tạp chí Phổ biến và Tham vấn pháp luật Việt Nam xin phản hồi thông tin đến bạn đọc được biết.

Ý kiến tham vấn về pháp lý:

Luật sư Nguyễn Tiến Trung - Giám đốc Công ty Luật TNHH Trung Nguyễn cho rằng: Vấn đề cốt lõi cần giải quyết trong vụ việc của ông Trần Ngọc Giả là xác định nguồn gốc và quá trình biến động đất Tranh chấp trong vụ việc này không đơn thuần là “xin cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất”, mà trước hết là xác định bản chất pháp lý của việc sử dụng đất từ năm 1966 đến nay.

Có ba khả năng cần được cơ quan có thẩm quyền làm rõ:

Thứ nhất: Gia đình ông Giả là người có đất hợp pháp, chỉ cho cơ quan Nhà nước mượn để sử dụng tạm thời. Nếu chứng minh được việc này thì việc Nhà nước hoặc đơn vị tiếp quản sử dụng trong thời gian dài không mặc nhiên làm mất quyền của gia đình, đặc biệt khi không có tài liệu thể hiện việc thu hồi, giao đất, chuyển quyền sử dụng đất theo quy định. Thứ hai: Nhà nước đã thực hiện việc quản lý, sử dụng đất theo chính sách đất đai từng thời kỳ, có quyết định thu hồi, giao đất hoặc xác lập quyền quản lý hợp pháp cho tổ chức khác. Trường hợp này cần xem xét các văn bản pháp lý thời điểm đó. Thứ ba: Quá trình quản lý có sai sót về hồ sơ địa chính (ví dụ việc gộp đất vào đất tập thể, hợp tác xã, không ghi nhận chủ sử dụng ban đầu). Nếu có sai sót thì cần cơ chế rà soát, khôi phục lại lịch sử sử dụng đất.

Bên cạnh đó, cần xem xét giá trị pháp lý của bản đồ địa chính năm 1966. Bởi chi tiết này rất quan trọng. Nếu bản đồ địa chính năm 1966 thể hiện đúng vị trí, diện tích khoảng 228,8m² nhưng không ghi tên chủ hộ thì chưa đủ để khẳng định quyền sử dụng đất, nhưng có thể là chứng cứ lịch sử về hiện trạng đất. Do vậy, cần làm rõ: Ai lập bản đồ? Mục đích lập? Hồ sơ gốc còn lưu không? Có sổ mục kê, danh sách chủ sử dụng hay không? Trong thực tiễn giải quyết đất đai, các tài liệu như bản đồ cũ, sổ mục kê, xác nhận của cộng đồng dân cư có thể là căn cứ quan trọng khi giấy tờ gốc bị mất.

Theo Luật sư Nguyễn Tiến Trung, cơ quan có thẩm quyền nên: 1. Thanh tra, xác minh toàn bộ lịch sử thửa đất từ năm 1966 đến nay; 2. Thu thập: bản đồ 1966; hồ sơ địa chính 1983, 1991; hồ sơ bàn giao năm 2010; hồ sơ của Nhà máy K25 và các đơn vị sử dụng đất; 3. Làm rõ có hay không: việc thu hồi đất; việc giao đất cho tổ chức; việc chuyển thành đất công. Nếu xác định đất có nguồn gốc gia đình ông Giả cho mượn và chưa từng bị thu hồi hợp pháp thì cần xem xét công nhận quyền sử dụng đất theo quy định pháp luật đất đai hiện hành.